Update article.md

Author: lainde589

1-js/01-getting-started/1-intro/article.md

@@ -4,16 +4,16 @@
 
 ## JavaScript деген эмне?
 
-*JavaScript* башында "веб-баракчаларды жандандыруу" үчүн түзүлгөн.
+*JavaScript* башында "веб-барактарды жандандыруу" үчүн түзүлгөн.
 
-Бул тилдеги программалар *скрипттер* деп аталат. Алар HTML'де жазылышы мүмкүн жана веб-баракча жүктөлгөн сайын автоматтык түрдө иштетилет.
+Бул тилдеги программалар *скрипттер* деп аталат. Алар HTML'де жазылышы мүмкүн жана веб-барак жүктөлгөн сайын автоматтык түрдө иштетилет.
 
 Скрипттер жөнөкөй текст катары жайылат жана аткарылат. Аларды иштетүү үчүн атайын даярдыктын же компиляциянын кереги жок.
 
 Бул жагынан JavaScript [Java](https://en.wikipedia.org/wiki/Java_(programming_language)) деп аталган башка тилинен абдан айырмаланат.
 
 ```smart header="Эмнеге ал <u>Java</u>Script деп аталат?"
-JavaScript түзүлүп жатканда "LiveScript" деп аталган. Бирок ошол убакта Java абдан таанымал болгондугунан, жаңы тилди Java'нын "иниси" катары жайгаштыруу пайдалуу болорун чечишкен.
+JavaScript түзүлүп жатканда "LiveScript" деп аталган. Бирок ошол убакта Java абдан таанымал болгондуктан, жаңы тилди Java'нын "иниси" катары жайгаштыруу пайдалуу болорун чечишкен.
 
 Бирок ал өнүккөн сайын JavaScript [ECMAScript](http://en.wikipedia.org/wiki/ECMAScript) деп аталган өзүнүн спецификациясы менен толук өз алдынча тилге айланды жана азыр анын Java менен эч кандай байланышы жок.
 ```
@@ -28,7 +28,7 @@ JavaScript түзүлүп жатканда "LiveScript" деп аталган. 
 - [SpiderMonkey](https://en.wikipedia.org/wiki/SpiderMonkey) -- Firefox'то.
 - ...IE үчүн "Chakra" жана Safari үчүн "JavaScriptCore", "Nitro", "SquirrelFish" ж.б. код аттары бар.
 
-Жогорудагы аталыштарды эстеп калуу жакшы, анткени алар иштеп чыгуучулардын макалаларында көп колдонулат. Биз аларды да колдонобуз. Мисалы, "X функционалдуулугу V8 тарабынан колдоого алынса", анда ал Chrome, Opera жана Edge'де иштеши ыктымал.
+Жогорудагы аталыштарды эстеп калууга жакшы, анткени алар иштеп чыгуучулардын макалаларында көп колдонулат. Биз аларды да колдонобуз. Мисалы, "X функционалдуулугу V8 тарабынан колдоого алынса", анда ал Chrome, Opera жана Edge'де иштеши ыктымал.
 
 ```smart header="Кыймылдаткычтар кантип иштейт?"
 
@@ -47,35 +47,35 @@ JavaScript түзүлүп жатканда "LiveScript" деп аталган. 
 
 JavaScript'тин мүмкүнчүлүктөрү ал иштеген чөйрөгө өтө көз каранды. Мисалы, [Node.js](https://wikipedia.org/wiki/Node.js) ыктыярдуу файлдарды окууга/жазууга, тармак сурамдарын аткарууга ж.б. функцияларды колдойт.
 
-Браузердеги JavaScript веб-баракчаны манипуляциялоого, колдонуучу менен өз ара аракеттешүүгө жана веб-серверге байланыштуу баарын жасай алат.
+Браузердеги JavaScript веб-баракты башкарууга, колдонуучу менен өз ара аракеттешүүгө жана веб-серверге байланыштуу баарын жасай алат.
 
 Мисалы:
 
-- Баракчага жаңы HTML-кодду кошуу, учурдагы мазмунду өзгөртүү, стилдерди өзгөртүү.
+- Баракка жаңы HTML-кодду кошуу, учурдагы мазмунду өзгөртүү, стилдерди өзгөртүү.
 - Колдонуучунун аракетине, чычкандын чыкылдатканына, көрсөткүчтүн кыймылына, баскычтын басуусуна.
 - Тармак аркылуу алыскы серверлерге сурамдарды жөнөтүү, файлдарды жүктөп алуу жана жүктөө ([AJAX](https://en.wikipedia.org/wiki/Ajax_(programming)) жана [COMET](https://en.wikipedia.org/wiki/Comet_(программалоо)) технологиялары).
 - Кукилерди алуу жана орнотуу, келүүчүгө суроолорду берүү, билдирүүлөрдү көрсөтүү.
 - Кардар тараптагы берилмелерди эстеп калуу ("local storage").
 
 ## Браузердеги JavaScript эмне кыла АЛБАЙТ?
 
-JavaScript'тин браузердеги мүмкүнчүлүктөрү колдонуучунун коопсуздугун коргоо үчүн чектелген. Максаты - жаман веб-баракчанын жеке маалыматка кирүүсүнө же колдонуучунун маалыматтарына зыян келтирүүгө жол бербөө.
+JavaScript'тин браузердеги мүмкүнчүлүктөрү колдонуучунун коопсуздугун коргоо үчүн чектелген. Максаты - жаман веб-барактын жеке маалыматка кирүүсүнө же колдонуучунун маалыматтарына зыян келтирүүгө жол бербөө.
 
 Мындай чектөөлөрдүн мисалдары:
 
-- Веб-баракчадагы JavaScript катуу дисктеги каалаган файлдарды окуй/жаза албайт, аларды көчүрө албайт же программаларды аткара албайт. Анын OS функцияларына түз кирүү мүмкүнчүлүгү жок.
+- Веб-барактагы JavaScript катуу дисктеги каалаган файлдарды окуй/жаза албайт, аларды көчүрө албайт же программаларды аткара албайт. Анын OS функцияларына түз кирүү мүмкүнчүлүгү жок.
 
     Заманбап браузерлер ага файлдар менен иштөөгө мүмкүндүк берет, бирок кирүү чектелген жана колдонуучу файлды браузердин терезесине "таштоо" же `<input>` теги аркылуу тандоо сыяктуу аракеттерди жасаганда гана берилет.
 
-    Камера/микрофон жана башка түзмөктөр менен иштешүүнүн жолдору бар, бирок алар колдонуучунун ачык уруксатын талап кылат. Ошентип, JavaScript иштетилген баракча веб-камераны тымызын иштетип, айлананы байкап, маалыматты [УКМК](https://en.wikipedia.org/wiki/State_Committee_for_National_Security_(Kyrgyzstan))га жөнөтө албайт.
+    Камера/микрофон жана башка түзмөктөр менен иштешүүнүн жолдору бар, бирок алар колдонуучунун ачык уруксатын талап кылат. Ошентип, JavaScript иштетилген барак веб-камераны тымызын иштетип, айлананы байкап, маалыматты [УКМК](https://en.wikipedia.org/wiki/State_Committee_for_National_Security_(Kyrgyzstan))га жөнөтө албайт.
 
-- Ар түрдүү терезелер/салмалар бири-бири жөнүндө билишпейт. Кээде, мисалы, бир терезе экинчисин ачуу үчүн JavaScript колдонулат. Бирок бул учурда да, бир баракчадан JavaScript башка сайттардан (башка доменден, протоколдон же порттон) келсе, башкасына кол жеткизе албайт.
+- Ар түрдүү терезелер/салмалар бири-бири жөнүндө билишпейт. Кээде, мисалы, бир терезе экинчисин ачуу үчүн JavaScript колдонулат. Бирок бул учурда да, бир барактан JavaScript башка сайттардан (башка доменден, протоколдон же порттон) келсе, башкасына кол жеткизе албайт.
 
-    Бул "Бирдей булак саясаты" (Same Origin Policy) деп аталат. Бул чектөөдөн өтүү үчүн, эки баракча тең буга макул болушу керек жана берилмелерди атайын жол менен алмашкан JavaScript кодун камтышы керек.
+    Бул "Бирдей булак саясаты" (Same Origin Policy) деп аталат. Бул чектөөдөн өтүү үчүн, эки барак тең буга макул болушу керек жана берилмелерди атайын жол менен алмашкан JavaScript кодун камтышы керек.
 
-    Бул чектөө, дагы бир жолу, колдонуучунун коопсуздугу үчүн кажет. Колдонуучу ачкан `https://anysite.com` баракчасы `https://gmail.com` URL дареги бар башка браузер салмасына кире албашы керек жана ал жерден маалыматты уурдай албашы керек.
+    Бул чектөө, дагы бир жолу, колдонуучунун коопсуздугу үчүн кажет. Колдонуучу ачкан `https://anysite.com` барагы `https://gmail.com` URL дареги бар башка браузер салмасына кире албашы керек жана ал жерден маалыматты уурдай албашы керек.
 
-- JavaScript учурдагы баракча келген серверге желе аркылуу оңой байланыша алат. Бирок анын башка сайттардан/домендерден берилмелерди алуу жөндөмдүүлүгү чектелген. Негизи бул мүмкүн болсо да, ал алыскы тарап менен ачык макулдукту (HTTP баштарында көрсөтүлгөн) талап кылат. Дагы деле, бул коопсуздук чектөөсү.
+- JavaScript учурдагы барак келген серверге желе аркылуу оңой байланыша алат. Бирок анын башка сайттардан/домендерден берилмелерди алуу жөндөмдүүлүгү чектелген. Негизи бул мүмкүн болсо да, ал алыскы тарап менен ачык макулдукту (HTTP баштарында көрсөтүлгөн) талап кылат. Дагы деле, бул коопсуздук чектөөсү.
 
 ![](limitations.svg)